Kryptologia = kryptografia + kryptoanaliza

Powiedzenie informacja to władza ma duże znaczenie w przypadku systemów komputerowych, przy pomocy których gromadzone są różne dane. Ważne dane powinny być zabezpieczone przed nieupoważnionym dostępem do nich, a jednym z rozwiązań jest zastosowanie metod kryptograficznych (kryptografia) umożliwiających zapewnienie im poufności i/lub autentyczności. Zabezpieczając dane należy mieć również na uwadze metody ich odbezpieczania i starać się ciągle poszerzać swoją wiedzę o nowe rozwiązania w tej dziedzinie (kryptoanaliza).

Kryptologia to dziedzina nauki obejmująca kryptografię i kryptoanalizę (kryptologia = kryptografia + kryptoanaliza):

• Kryptografia - zajmuje się utajnionym zapisem danych (potoczna nazwa to szyfrowanie). Jest to proces przekształcania danych (tekstu jawnego) w szyfr (kryptogram, tekst zaszyfrowany) za pomocą odpowiedniego algorytmu kryptograficznego (algorytm szyfrujący) -> Szyfrowanie(Dane [Klucz]) = Szyfr
• Kryptoanaliza - zajmuje się odczytem utajnionego zapisu danych (potoczna nazwa to deszyfrowanie). Jest to proces przekształcania szyfru (kryptogramu, tekstu zaszyfrowanego) w dane (tekst jawny) za pomocą odpowiedniego algotytmu kryptograficznego (algorytm deszyfrujący) -> Deszyfrowanie(Szyfr [Klucz]) = Dane

Algorytm kryptograficzny (szyfrujący/deszyfrujący) - funkcja matematyczna służąca do przeprowadzania szyfrowania/deszyfrowania przy pomocy odpowiedniego klucza.

Klucz kryptograficzny - dodatkowe dane (znane użytkownikowi) niezbędne do przeprowadzenia procesu szyfrowania/deszyfrowania.

Poufność (prywatność) - niemożliwość odczytania danych przez nieupoważnioną do tego osobę (nawet jeśli ktoś będzie w posiadaniu zaszyfrowanej wiadomości to nie będzie mógł jej odczytać).

Autentyczność (integralność) - możliwość sprawdzenia tożsamości nadawcy (określenie czy nadawca wiadomości jest rzeczywiście osobą, za którą się podaje).

• kryptografia (szyfrowanie)
  • klucz tajny (klucz symetryczny)
  • klucz publiczny (klucz niesymetryczny)
  • wiarygodność (poufność i autentyczność)
  • podpis cyfrowy
• kryptoanaliza (rozszyfrowywanie)
  • metody łamania szyfrów
  • techniki łamania szyfrów